Ignace DUKUZIMANA Mu gihe u Rwanda rwiyemeje kurwanya ihohoterwa rishingiye ku gitsina, by’umwihariko irikorerwa abana, inkuru yaturutse mu Karere ka Gasabo, Umurenge wa Kinyinya, yateye benshi umujinya, agahinda, n’agashya. Umukobwa w’imyaka 20 usanzwe akora mu rugo rumwe rwo muri uwo murenge, yakurikiranyweho gusambanya umwana w’umuhungu w’imyaka 14, inshuro ebyiri zitandukanye.
Ni inkuru ivuga ku kibazo kigoye abantu benshi kwakira, kuko siyo kenshi abantu bumva umukobwa cyangwa umugore akurikiranyweho gusambanya umwana w’umuhungu. Ariko ibi byabaye. Byabaye ku ya 19 Mata 2025, ubwo nyina w’uwo mwana yatahukaga atunguranye agasanga umukobwa akorana mu rugo aryamanye n’umuhungu we.
Nk’uko ubushinjacyaha bubivuga, uyu mukobwa yari abikoze ku nshuro ya kabiri, ibi bikaba bigaragaza ko atari ibintu byamucitse cyangwa impanuka y’akanya gato. Uyu mukobwa yemeye icyaha mu nzego z’iperereza ndetse n’iyo yageze imbere y’urukiko ntacyo yahinduye ku buhamya bwe. Yavuze ko abisabiye imbabazi, ariko ntibyahinduye uburemere bw’ibyakozwe.
Urubanza rwararangiye, rurarapfundikiwe, kandi umwanzuro urateganyijwe ku itariki ya 18 Nyakanga 2025, ubwo Urukiko Rwisumbuye rwa Gasabo ruzasoma urubanza.
Ese amategeko abivugaho iki?
Icyaha cyo gusambanya umwana giteganywa n’ingingo ya 14 y’Itegeko No 059/2023 ryo ku wa 04 Ukuboza 2023 rihindura Itegeko No 068/2018 ryo ku wa 30 Kanama 2018, kandi gihanishwa igifungo kuva ku myaka 20 kugeza ku myaka 25, n’ihazabu y’amafaranga y’u Rwanda atari munsi ya miliyoni 2 ariko atarenze miliyoni 5, byose bitewe n’uko urukiko rubifata.
Bitewe n’uko icyaha cyakorewe umwana utarageza ku myaka y’ubukure, n’umubano w’akazi uwo mukobwa yari afitanye n’urugo rw’uwo mwana, bishobora guhabwa igihano gikomeye. Aho ni ho usanga ikibazo cy’ubucuti, icyizere, n’umutekano byabaye intwaro mu kumwambura uburenganzira bwo gukura mu mutuzo.
